Εμπειρίες μου από το Bazaar


Το 2008 ήμουν πρωτάρα στο Μπαζάρ. Πήγα πολύ διστακτική κι επιφυλακτική στην αρχή, αλλά μόλις μπήκα στο νόημα της ομαδικής του δουλειάς, περιμένω με μεγάλο ενθουσιασμό κάθε χρόνο τις ετοιμασίες του και κυρίως εκείνη την εβδομάδα της τελικής ευθείας. Μέσα σε μια μέρα στήνονται όλα και σε πόσο λίγο χρόνο πια αμπαλάρονται και μαζεύονται. Είναι μαγικός ο τρόπος που συντονίζονται όλοι: επιπλοποιοί, ηλεκτρολόγοι, αρχιτέκτονες, διακοσμητές, νεαροί, νεαρές, εθελοντές, γονείς και παιδιά.

Αν και με λένε Σοφία Κουκάκη, ο φύλαρχος Γιώργος (αρχηγός της προσπάθειας του Μπαζάρ), κάθε χρόνο μου δίνει νέο ινδιάνικο όνομα κατά την περίσταση. Πότε είμαι το “ξανθό σύννεφο που τρέχει”, πότε “το άλογο που καλπάζει” σε όποιο πόστο χρειάζεται, από το ταμείο και την υποδοχή μέχρι τα βιβλία και το παλαιοπωλείο.
Νιώθοντας ο καθένας από μας χρήσιμος -κανένας δεν λείπει, κανένας δεν περισσεύει, όλοι έχουν να προσφέρουν τον καλύτερο εαυτό τους και να τον μοιραστούν με τον άλλον- χαίρομαι όταν αυθόρμητα οι επισκέπτες μας δείχνουν την υποστήριξή τους. Δεν είναι λίγοι οι εθελοντές μας που πρώτα ήρθαν κοντά μας ως απλοί επισκέπτες, χάρηκαν την ατμόσφαιρα και το κλίμα και ζήτησαν να βοηθήσουν κι αυτοί στη συνέχεια.

Ξεχωρίζω τις στιγμές της μεγάλης κούρασης που και η ίδια η κόπωση εξαφανίζεται από τα γέλια και τη γιορτινή διάθεση. Ας πούμε την ώρα που μπαίνουν η Φαϊζέ και η Σαφινά με τα καζάνια τους με το ζεστό φαγητό να μας φιλέψουν, η “τροφοδοσία του Ερυθρού Σταυρού”. Μετά από τόσες συνεχείς ώρες ορθοστασίας, είναι βάλσαμο το καυτερό τους
πληγούρι και η σούπα με τραχανά που μας στηλώνουν να συνεχίσουμε μέχρι το τέλος.

Κάπως έτσι την τελευταία δεκαετία νιώθω τα Χριστούγεννα και τώρα που οι πυρετώδεις προετοιμασίες βράζουν, αρχίζει να μοσχομυρίζει από μακριά το γιορτινό κλίμα και να ανάβουν τα φωτεινά λαμπάκια στην καρδιά μας.

Σοφία

Αχνίζουν οι κατσαρόλες μας

Αυτή την εποχή μοσχοβολάνε κυδώνια που βράζονται, με αρμπαρόριζες να αφήνουν τα αρώματά τους, για μαρμελάδες, πάστες και γλυκά του κουταλιού, στα ρουμπινένια τους χρώματα.

Πού αποθηκεύεις όμως 1.300 βαζάκια με καλούδια; Τι κάνεις με την εμφιάλωση εκατοντάδων μπουκαλιών με λικέρ, ρακή, αρωματικά λάδια και ξύδια; Ποια είναι η κατάλληλη πίτα για κάθε περίσταση; Τι γλυκά να πας στο γραφείο μια γιορτινή μέρα; Πώς περνάς μια καλοκαιρινή μέρα με καύσωνα, καθαρίζοντας καυτερές πιπεριές χωρίς γάντια για να φτιάξεις μαρμελάδες; Και στο τέλος ποιος πλένει όλα τούτα τα καζάνια του κολασμένου παραδείσου; Μόνο η «θεία» -πρωτόπλαστη- Εύα μπορεί να απαντήσει… Η αρχηγός της ομάδας Μαγειρικής και για το Μπαζάρ 2017.

Έχει ζήσει μαζί με τους ακούραστους συνοδοιπόρους, φυσικές …καταστροφές, πλημμύρες και άλλα τινά στην κουζίνα, ας πούμε εκτίναξη κουραμπιέδων στην ομάδα Μαγειρικής των παιδιών των Δρόμων Ζωής, τότε που μαγειρεύανε μαζί με τη Μάτζικα στα καζάνια τους μαγικά φίλτρα. Γι’ αυτό και στην κουζίνα του Μπαζάρ έχουμε να κάνουμε με μεγάλους τεχνοκράτες, αλλά με ζεστή καρδιά. Κάπως έτσι η Λία, υπεύθυνη επί των ιατρικών θεμάτων, βρέθηκε μετά από την εμφιάλωση 60 κιλών ρακής μέσα σε ένα οκτάωρο, πρόπερσι, παραμονές της γιορτής, να χρήζει ειδικής φροντίδας για μέθη, μετά από τις αναθυμιάσεις από τόσο αλκοόλ, χωρίς να πιεί σταγόνα… Άλλωστε οι μέρες εκείνες της δουλειάς είναι ένα μεθύσι εργατικότητας για τους δεκάδες ανθρώπους που συμμετέχουν. Απλώς η ομάδα Μαγειρικής δεν σταματά ποτέ να δημιουργεί όλο το χρόνο. Παροιμιώδης η συμβολή της Ελένης, ακούραστη με τα ταψιά της, γεμάτα πίτες και εδέσματα, σίφουνας, δεν την προλαβαίνεις σε όγκο εργασίας. Μιλάμε για παραγωγικότητα που θα την ζήλευαν μεγάλες εργοστασιακές μονάδες…

Από την Τήνο, η Κυριακή θα στείλει γλυκόξινη φλούδα καρπούζι και πόσες άλλες μυστικές συνταγές. Η Ελίνα, από την Αρχαία Ολυμπία, θα στείλει ξύδια με βότανα και αλάτια αρωματικά. Ο Αλέξης θα φτιάξει το τσάτνεϊ μάνγκο. Ο Ηλίας τον πολτό σκόρδου –για να μην μας ματιάζουν, το χρειαζόμαστε! Η Μάρω τη γλυκόξινη σάλτσα δαμάσκηνο. Η Πάτυ τα αυγά τα ξυδάτα. Η Ρούλα, αρχισέφ της κατάστασης, θα κλέψει την παράσταση με καβουρντιστές πιπεριές. Η Κατερίνα θα φτιάξει δαμάσκηνα φουρνιστά. Η Ξανθή δεν θα λείψει με τα βαζάκια της. Ο Πέτρος θα μας φροντίσει με βιολογική σάλτσα ντομάτας κι άλλα παρελκόμενα, η Σοφία θα μιλήσει με μαρμελάδα λεμόνι και δεν θα μπορούσε να λείπει η Φαϊζέ με το σπιτικό τραχανά της… Το πιο βασικό όμως είναι ότι οι κουραμπιέδες θα σηκώσουν λευκά σύννεφα ζάχαρης πάνω από το Κέντρο των Δρόμων Ζωής γιατί θα φτιαχτούν από τα παιδιά!
Ε, τι, θέλετε κι άλλα; Αντέχετε τόση γεύση;

Εάν έχετε όρεξη, είστε ευπρόσδεκτοι να συμμετέχετε και κυρίως άμα διαθέτετε φρούτα εποχής που δεν τα αξιοποιείτε οι ίδιοι. Με χαρά δεχόμαστε ρόδια, κυδώνια, μήλα, πορτοκάλια, μανταρίνια.

Τα καζάνια κοχλάζουν και οι κουτάλες κουδουνίζουν. Η φωτιά σιγοκαίει, πολλά και καλά ψήνονται ήσυχα ήσυχα.

Η καρδιά του Μπαζάρ χτυπάει και φέτος

Περίεργος μήνας ο Οκτώβρης. Διπρόσωπος. Αρχή και τέλος. Τέλος και αρχή. Πένθος για το τελειωμένο καλοκαίρι. Χτυποκάρδι και προσμονή γι αυτό που έρχεται. Ακόμη κι όσοι, σαν εμένα, δεν αγαπούν το Χειμώνα, κάθε Οκτώβρη, τον περιμένουν με νοσταλγία. Λες και τα ζεστά απαλά πουλόβερ, το πατινάζ με τις κάλτσες στο παρκέ, το ζεστό τσάι και τα κέηκ μήλου με μυρωδιά κανέλλας και γαρύφαλλου, από μόνα τους θα τον μαλακώσουν και θα μας δείξει στοργή. Για μένα, ο χειμώνας έχει ένα μεγάλο δώρο. Κάθε χρόνο. Κάθε. Χρόνο. Έρχεται με μυρωδιές και γεύσεις. Με παιδικά γέλια και τραγούδια. Και μου κάνει τα Χριστούγεννα, Χριστουγεννιάτικα. Αληθινά Χριστουγεννιάτικα. Ε, καλά τώρα, μα τι άλλο θα ήταν; Μα φυσικά το Μπαζάρ. Το Μπαζάρ των Δρόμων Ζωής.

Και πρώτα πρώτα γιατί με βοηθάει να διαχειριστώ δυο ημερομηνίες ορόσημα στο χρόνο. Και πρώτα πρώτα την φθινοπωρινή ισημερία. Να, κάτι τέτοιες μέρες, σαν σήμερα, που ξυπνάω μες στο σκοτάδι και σκέφτομαι «ου, και τώρα που θ’ αλλάξει η ώρα να δεις σκοτάδι που θα πέσει», ωπ, πάω το απόγευμα στην κουζίνα των Δρόμων, βλέπω δυο φίλους, δυο φίλες, πάντα με γυαλιστερό χαμόγελο ο Μανώλης, πάντα με ένα τεφτέρι στα χέρια κι αστραφτερά μάτια η Εύα, «τι καλά κάνετε ρε παιδιά;» «Να, εδώ τα λέμε για το μπαζάρ.» Μέχρι να φτιάξω ένα τσάι, κάποιος ακόμη θα φανεί. Θα πλατύνει η παρέα, θ’ ακουστεί μια ιδέα καινούργια. Κάποιος θα πειράξει τον άλλον. Και στην καρδιά όλων θα είναι η προσμονή. Η σκέψη είναι μία: Πώς θα φορέσουμε τα καλά μας φέτος, πού θα καλοδεχτούμε τον κόσμο, τι θα προφέρουμε από την ψυχή μας, τι θα κάνουν τα παιδιά, πώς θα γιορτάσουμε φέτος το μπαζάρ μας. Κι έτσι μ’ αυτές τις ασκήσεις επί χάρτου και μ’ αυτά τα παιχνίδια της φαντασίας τα τυλιγμένα σε κόκκινα γυαλιστερά χαρτιά, έτσι, περνάει το φθινόπωρο.

Κι ύστερα, λίγες μέρες πριν το χειμερινό ηλιοστάσιο, λίγες μέρες πριν ξεκινήσει επίσημα ο χειμώνας, στολίζουμε το σχολείο των παιδιών, στολίζουμε και την πραμάτεια μας, ανοίγουμε τις πόρτες και σας περιμένουμε.

Σαν να ‘ρχόσαστε σπίτι μας είναι. Σπιτικά πράγματα θα δείτε. Σπιτικά πράγματα θα διαλέξετε. Σπιτικά πράγματα θα δοκιμάσετε. Κι όταν θα ‘ρθετε, θα πάρετε την αγάπη μας κλεισμένη ερμητικά σε βαζάκια, θα πάρετε τα χαμόγελα και τις ζωγραφιές και τα τραγούδια και τους χορούς των παιδιών και θα μας αφήσετε λίγη από τη χαρά σας και λίγο από το δικό σας χαμόγελο. Εγώ τότε απ’ τα δώρα σας, το δικό μου μερτικό, τα τυλίγω σ’ ένα άλλο κόκκινο γυαλιστερό χαρτί, καινούργιο καθαρό κι ατσαλάκωτο. Τα τυλίγω προσεκτικά και τα σιγουρεύω με μια μεγάλη σατέν κορδέλα. Κόκκινη κι αυτή. Σαν τη χαρά μου. Τα χώνω προσεκτικά στην τσέπη μου, να μη λυθεί η κορδέλα κι ανοίξουν, και πάρουν δρόμο, και για λίγες μέρες όλο και βάζω το χέρι μου στην τσέπη και χαϊδεύω το πακετάκι μου, να βεβαιωθώ ότι είναι πάντα εκεί. Κι έπειτα, στις 21 Δεκεμβρίου, που η νύχτα η τεράστια έχει κάτσει καπέλο στην μικρή μερούλα, την ώρα που δύει ο ήλιος, φτιάχνω ένα καυτό τσάι και βγάζω το πακετάκι μου από την τσέπη. Το ανοίγω προσεκτικά και βγάζω από μέσα μία-μία τις χαρές του μπαζάρ. Κι αυτές λάμπουν σαν ηλιαχτίδες και φωτίζουν το σκοτάδι. Και μεγαλώνω έτσι μαγικά την μικρότερη μέρα του χρόνου.

Γι αυτό σας περιμένω στο ραντεβού μας 16 και 17 Δεκεμβρίου, θα σας περιμένουμε όλοι οι εθελοντές και τα παιδιά των Δρόμων Ζωής στο μπαζάρ μας που θα γίνει όπως κάθε χρόνο στο 87 ο δημοτικό σχολείο Αθηνών, το σχολείο των παιδιών μας. Οι κουζίνες έχουν ήδη πάρει φωτιά και τα βαζάκια με τα μυθικά καλούδια των Δρόμων Ζωής, ετοιμάζονται. Αρώματα φθινοπωρινά πλανώνται πάνω από την πόλη καθώς μπαχαρικά, μυριστικά και οι καλύτερες πρώτες ύλες συναντιόνται μέσα στις μαρμίτες των εθελοντών μας. Πιο πέρα, ραπτομηχανές, βελόνες του πλεξίματος και βελονάκια ετοιμάζουν δώρα ιδιαίτερα και προσεγμένα για όλους. Και γι αυτούς που αγαπούν τα αντικείμενα με ιστορία, η ομάδα του γιουσουρούμ μας διαλέγει ένα ένα τα αντικείμενα που κάποιοι άνθρωποι αγάπησαν τόσο πολύ που τα’ απελευθερώνουν δίνοντάς τους μια ευκαιρία για καινούργια ζωή, στο σπίτι σας. Κι ακόμα, φτερωτά βιβλία, χριστουγεννιάτικα στολίδια, μοναδικά κοσμήματα, όλα θα πάρουν μια θέση στο μπαζάρ για να τα διαλέξετε και να τους δώσετε μια θέση στην καρδιά σας. Δίπλα σ’ όλα αυτά, ένα συνεχές πανηγύρι θα εκτυλίσσεται μέσα από παράλληλες δράσεις για παιδιά και για όσους τ’ αγαπούν.

Γι αυτό σας λέω, ελάτε, θα σας περιμένουμε. Κι αν θέλετε να ζήσετε το ταξίδι της προετοιμασίας, ελάτε να δουλέψετε μαζί μας. Ελάτε να μοιραστούμε το φθινόπωρο και να μαζέψουμε χαρά για τον χειμώνα.

Θα τα λέμε συχνά από δω.

Καλό φθινόπωρο.

Εκ μέρους της ομάδας εθελοντών του μπαζάρ,

Τίνα